Cyberbezpieczeństwo w KSeF
Cyberbezpieczeństwo w KSeF stało się tematem publicznym, ponieważ Krajowy System e-Faktur ma obsługiwać masowe wystawianie i odbiór faktur w Polsce. To oznacza centralizację wrażliwych danych biznesowych. W związku z tym rośnie znaczenie pytań o szyfrowanie, dostęp, logowanie i odporność na incydenty.
Co to jest KSeF i dlaczego został wprowadzony
KSeF to państwowy system teleinformatyczny do wystawiania i odbierania faktur ustrukturyzowanych. Faktura trafia do systemu jako plik XML zgodny z określoną strukturą. Następnie system nadaje jej unikalny numer i udostępnia ją odbiorcy.
Krajowy System e-Faktur wprowadzono, ponieważ państwo chce uszczelnić VAT i przyspieszyć obieg dokumentów. Jednocześnie celem jest automatyzacja kontroli i lepsza analityka. W rezultacie system ma ograniczać nadużycia związane z fakturami.
Jak ma działać system w praktyce
Fakturę wystawia się w programie księgowym albo aplikacji, a potem wysyła do KSeF przez integrację. System weryfikuje zgodność pliku z aktualną strukturą logiczną. Jeżeli wystąpi błąd, dokument zostanie odrzucony.
Po poprawnym przyjęciu, zwraca potwierdzenie oraz numer identyfikujący fakturę. Co ważne, numer identyfikuje fakturę w systemie, jednak nie musi być elementem samej faktury w strukturze.
Ważnym aspektem jest zarządzanie uprawnieniami. System pozwala nadawać, zmieniać i odbierać dostępy. Dzięki temu firma może kontrolować, kto wysyła i odbiera faktury.
Jakie dane ma zawierać faktura w KSeF
Faktura w Krajowym Systemie e-Faktur jest ustrukturyzowana. Oznacza to, że zawiera zestandaryzowane pola. Przykładowo pojawiają się dane sprzedawcy i nabywcy, daty, pozycje towarowe i kwoty. W praktyce są to dane wymagane przepisami o fakturach, tylko zapisane w formacie XML.
Struktury faktury zmieniają się w czasie. Wcześniej stosowano FA(2) dla faktur wystawianych od 1 września 2023 r. Natomiast dokumentacja KSeF 2.0 wskazuje stosowanie FA(3) od 1 lutego 2026 r.
Oprócz treści faktury system przechowuje też metadane. Mogą to być daty wysyłki i odbioru oraz status przetwarzania. W rezultacie KSeF staje się repozytorium zarówno dokumentów, jak i informacji technicznych o ich obiegu.
Jakie zabezpieczenia ma KSeF
Zabezpieczenia KSeF opierają się na kilku warstwach. Po pierwsze liczy się uwierzytelnianie. Dostęp można uzyskać m.in. przez Profil Zaufany, podpis kwalifikowany, pieczęć kwalifikowaną albo certyfikat KSeF.
Po drugie kluczowa jest kontrola uprawnień. System weryfikuje, czy dana osoba lub system ma prawo wystawiać faktury w imieniu podatnika. Dzięki temu nie każdy „zalogowany” ma automatycznie pełny dostęp.
Po trzecie istotne jest szyfrowanie. Resort finansów komunikował, że faktury są szyfrowane już w momencie wysyłania do KSeF, a narzędzia do odszyfrowania ma infrastruktura MF. Podkreślano też, że KSeF jest traktowany jak element infrastruktury krytycznej.
Czy KSeF jest bezpiecznym systemem
KSeF ma rozwiązania typowe dla systemu państwowego o dużej skali: silne uwierzytelnianie, autoryzację oraz kryptografię. Jednocześnie bezpieczeństwo zależy od praktyki, nie od deklaracji. Dlatego liczy się jakość wdrożeń, testów i reagowania na incydenty.
Godnym uwagi jest fakt, że dyskusja o bezpieczeństwie dotyczy też błędów „na styku”. Przykładowo słabym punktem bywa sposób logowania lub integracje z zewnętrznymi systemami. W związku z tym część obaw firm dotyczy nie tylko KSeF, ale też całego ekosystemu dostępu.
Czy były ataki na system i jak się to zakończyło
W lutym 2026 media opisywały problemy z logowaniem do KSeF. W relacjach pojawiła się informacja o ataku, jednak wskazywano, że dotyczył on Profilu Zaufanego i obciążenia, a niekoniecznie bezpośredniego „włamania” do danych systemu. W praktyce użytkownicy odczuli utrudnienia, a temat wywołał publiczne wyjaśnienia.
Równolegle pojawia się inny typ ryzyka: nadużycia biznesowe. W 2026 r. media pisały o „fałszywych fakturach” wykrywanych przez KAS, w tym wystawianych „za pośrednictwem KSeF”. To nie musi oznaczać złamania zabezpieczeń systemu. Często oznacza to wykorzystanie legalnych kanałów do wystawienia dokumentów o nieprawdziwej treści. W rezultacie bezpieczeństwo informatyczne i bezpieczeństwo obrotu gospodarczego zaczynają się przenikać.
Podsumowanie
Cyberbezpieczeństwo w Krajowym Systemie e-Faktur ma dwa wymiary. Pierwszy dotyczy technicznej ochrony danych: uwierzytelniania, uprawnień i szyfrowania. Drugi dotyczy odporności na incydenty oraz nadużycia „procesowe”, czyli wykorzystywanie fakturowania do oszustw. Podsumowując, sam system ma deklarowane zabezpieczenia wysokiej klasy, jednak końcową ocenę wyznaczą realne incydenty i praktyka nadzoru.wigację, choć nadal wymaga ostrożności interpretacyjnej i weryfikacji kontekstu.
